اتفاق جالبی که به هنگام رشد یک ISP رخ می دهد آن است که ISP ها معمولا" تدریجی رشد میکنند، شاید دلیل آن تخصیص تدریجی امکانات مخابراتی از یکطرف و هزینه های زیاد سرمایه گذاری از طرف دیگر باشد. به همین خاطر معمولا" لب مرز - یا حتی پایین تر - حرکت میکنند یعنی امکاناتشان اغلب کمتر از مقدار لازمی است که توسط آن بتوانند یک سرویس خوب ارائه کنند.

َan ISP NOC site
نمونه سایت یک ISP بی نظم!
هر دلیلی داشته باشد، برای آنها محترم هست اما در بیرون از محدوده ISP، آنها نباید اجازه دهند یک سرویس نامناسب به مشترکین ارائه شود. قصد داریم در یک بررسی مختصر به یکی از مهمترین عواملی که روی کیفیت سرویس اثر میگذارد اشاره ای داشته باشیم.

از قسمت ارتباط پر سرعت استفاده میکنم. ISP های مختلف خود مشتری کوچک سرویس دهنده های بزرگ اینترنت در دنیا هستند، شرکتهایی که گاها" خود بطور مستقیم به backbone های بزرگ دنیا متصل هستند یا حتی قسمتی از backbone. تعداد کمی از ISP ها در تهران از سرویس فیبر نوری مخابرات برای مصرف اینترنت استفاده میکنند چرا که برای آنها مقرون به صرفه نمی باشد لذا اگر فیبر نوری را کنار بگذاریم تنها ارتباط مسیر ارتباطی با اینترنت استفاده از تجهیزات ماهواره های مخابراتی می باشد.

ISP ها با توجه به سایز و تعداد خطوط مخابراتی که در اختیار دارند، پهنای باند لازم را از داخل یا خارج تهیه میکنند. بدیهی است هرچه تعداد واسطه تا اتصال به اینترنت بیشتر باشد نقاط شکست سیستم بیشتر شده و امکان خرابی بیشتر و کیفیت سرویس پایین تر می آید بنابراین ISP هایی که خود دارای آنتن های ماهواره ای هستند به مراتب قابلیت ارائه سرویس با کیفیت بیشتر را دارند.

Stable Orbit Dish
یک آنتن ماواره ثابت
نکته بعدی backbone ای هست که ISP از آن سرویس میگیرد، برخی از ISP ها برای ارزان تر تمام شدن قیمت تمام شده از backbone های ضعیف و با کیفیت کم سرویس تهیه میکنند که این بر روی کیفیت سرویس اثر به سزایی دارد و برعکس برخی از backbone های بهتر. به علت عدم وجود امکان همکاری با شرکت های آمریکایی اغلب ISP ها از سرویس دهنده های اروپایی استفاده میکنند که در میان آنها سرویس دهند های خوب نیز وجود دارد.

در همین رابطه نوع ارتباط ماهواره ای هم مهم می باشد. ارتباط ماهواره ای می تواند بر روی ماهواره های Stable Orbit یا Inclined Orbit باشد. در حالت اول ماهواره نسبت به زمین ثابت است و با تجهیزات معمولی می توان سرویس بسیار با کیفیتی تهیه کرد، اما در حالت دوم ماهواره که در سالهای پایانی عمر خود می باشد – به نگاهی در حال سقوط می باشد – نسبت به زمین در خیلی ثابت نیست و در طول شبانه روز تغییر مکان می دهد لذا لازم است با تجهیزات آنتن ماهواره را دنبال کند؛ که در این حالت کیفیت سرویس ارائه شده پایین تر از کیفیت سرویس ماهواره ثابت می باشد. اما نکته تعیین کننده همواره قیمت می باشد و همان قانون همیشگی که اگر کیفیت بالا باشد قیمت گرانتر است. بله ISP هایی که از سرویس های ماهواره های ثابت استفاده میکنند هزینه بالاتری برای تهیه پهنای باند می دهند پس سرویس شان می تواند بهتر باشد.

Inclined Orbit Dish
یک آنتن ماواره متحرک
ISP هایی که دارای سرویس های ماهواره ای Inclined هستند معمولا" در طول شبانه روز قطعی های کوتاه مدت یا بالا رفتن ping-time زیاد دارند دلیل آن هم آن است که آنتن در طول روز بارها و بارها باید دنبال ماهواره حرکت کند و در برخی موارد آنرا گم نیز می کند که در این حالت ممکن است خرابی سرویس به بیش از چند دقیقه بینجامد. اما معمولا" این موضوع برای ISP خیلی مهم نیست و ترجیح میدهد از پهنای باند ارزانتر – حدودا" نصف قیمت – این سرویس نسبت به سرویس ماهواره ثابت استفاده نماید.

واقعیت آن است که ارائه سرویس های اینترنتی با کیفیت بالا بسیار دشوار است، یعنی اینکه حتی خود سرویس دهندگان خارجی نیز اغلب دچار مشکل می شوند. در این حالت ها داشتن سرویس از بیش از یک سرویس دهند خارجی بعنوان backup برای یک ISP می تواند نقطه قوت باشد. (که البته جزو موارد هزینه بر هم هست.) با توجه به آنکه اغلب ISP ها حاضر به ارائه اطلاعات دقیق از سرویس های خود نیستند در حال حاضر بعید بنظر می رسد بجز یک یا دو ISP سرویس backup از یک سرویس دهند دیگر نیز داشته باشد.

داشتن تجهیزات ماهواره ای backup هم جزو مهمترین امتیازاتی است که یک ISP می تواند داشته باشد، حتما" دیده اید که سرویس برخی ISP ها در برخی موارد بیش از چند ساعت – حتی یک روز- قطع می شود در این حالت به احتمال زیاد تجهیزات ماهواره ای آنها دچار مشکل شده و متاسفانه پیدا کردن قطعات یدک آن در تهران کاری بسیار دشوار می باشد.